
บอลยูโรก็ดำโอลิมปิกก็โดนนี่แหละหนา'ไพร่จานดำ'
บอลยูโรก็ดำโอลิมปิกก็โดนนี่แหละหนา'ไพร่จานดำ' : คอลัมน์ โลกไร้เสา
หลอนไม่เลิกกับปรากฏการณ์ "จอดำ" (จอฟ้า) เมื่อค่ำคืนในพิธีเปิดกีฬาโอลิมปิก 2012 หรือลอนดอนเกมส์ ปรากฏว่า มีผู้ชมฟรีทีวีผ่านจานดาวเทียมจำนวนมาก รับชมการถ่ายทอดสดไม่ได้
จึงเกิดคำถามขึ้นมาในโซเชียลเน็ตเวิร์กว่า กสทช.บอก "ต่อไปนี้จะไม่มีจอดำ" แล้วไยมันจึงเกิดขึ้นอีกเล่า?
หลังจาก กสทช. ออกประกาศเรื่องหลักเกณฑ์การเผยแพร่กิจการโทรทัศน์ที่ให้บริการเป็นการทั่วไป หรือมัสต์ แครี่ และประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ 24 กรกฎาคม 2555 โดยมีผลบังคับใช้ในวันถัดมา
สาระสำคัญของประกาศ "มัสต์ แครี่" คือ การแพร่ภาพสัญญาณ "ฟรีทีวี" 6 ช่อง ในทุกช่องทางการรับชมของครัวเรือนไทย ทั้งระบบภาคพื้นดินและดาวเทียม โดยให้ดำเนินการตามประกาศภายใต้กฎหมายที่เกี่ยวข้อง
ฉะนั้น "ฟรีทีวี" ต้องทำหน้าที่ส่งสัญญาณโดยต่อเนื่องและไม่ปิดกั้นสัญญาณ ขณะที่แพลตฟอร์มอื่นๆ (เคเบิลทีวี และจานรับสัญญาณดาวเทียม) มีหน้าที่ต้องนำสัญญาณฟรีทีวีไปแพร่ภาพอย่างต่อเนื่อง และไม่มีการดัดแปลง โดยในรายการที่มีลิขสิทธิ์จะต้องปฏิบัติตามกฎหมายลิขสิทธิ์นั้น
กสทช.ตีข่าวป่าวร้องเอิกเกริกว่า นี่เป็นผลงานอันสำคัญ เนื่องจากช่วงฟุตบอลยูโร 2012 เจอกระแสโจมตีว่า "กสทช. ไร้น้ำยา" หนักหนาสาหัส
แล้วปัญหา "จอดำ" ก็กลับมาในวันที่มีการถ่ายทอดสดพิธีเปิดลอนดอนเกมส์!
สุภิญญา กลางณรงค์ บอร์ด กสทช. และบอร์ดกระจายเสียง กสท. ต้องกลายเป็น "ช่างเทคนิค" ไปโดยพลัน เมื่อมีสอบถามปัญหาจอดำผ่านทวิตเตอร์ตลอดเวลา เธอคอยต้องไขข้อใจให้ผู้บริโภค แถมมีการแนะนำการรีเซ็ตกล่องรับสัญญาณเสร็จสรรพ
ข้างฝ่าย พ.อ.ดร.นที ศุกลรัตน์ รองประธาน กสทช. และประธานบอร์ดกระจายเสียง กสท. แจงเหตุกรณีผู้รับบริการฟรีทีวีบางรายไม่สามารถรับชมการถ่ายทอดสดพิธีเปิดกีฬาโอลิมปิก 2012 ได้ เนื่องจากยังมีกล่องรับสัญญาณอีกจำนวนหนึ่ง ซึ่งเป็นกล่องรับสัญญาณดาวเทียมรุ่นเก่าที่ไม่สามารถถอดรหัสสัญญาณได้
จำนวนผู้ที่เกิดปัญหาจอดำ คิดเป็น 5-10% ของจำนวนผู้ใช้จานดาวเทียมและผู้ให้บริการจานดาวเทียมระบบซีแบนด์ โดยกล่องรับสัญญาณยังไม่ได้เข้ารหัส น่าจะมีประมาณ 5-8 แสนกล่อง
ส่วนข้อมูลจากคนในแวดวงทีวีดาวเทียม คาดว่า กล่องเก่าไม่เข้ารหัสนั้นน่าจะมีถึง 2 ล้านกล่อง!
ที่ตัวเลขมันมากกว่าการคาดการณ์ของ กสทช. เพราะบริษัทผู้ค้าจานดาวเทียมเพิ่งทำตลาดกล่องแบบโอทีเอ (กล่องที่ถอดการเข้าสัญญาณได้) เมื่อ 2-3 ปีที่ผ่านมา แต่ไม่ได้หมายความว่า ลูกค้าทุกรายที่ติดตั้งจานดาวเทียมใหม่เลือกใช้กล่องแบบโอทีเอ เพราะราคาแพงกว่ากล่องแบบเดิมที่ไม่สามารถป้องกันสัญญาณให้แพร่ภาพเฉพาะเมืองไทย
เมื่อฟรีทีวีปฏิบัติตามประกาศมัสต์ แครี่ ของ กสทช. ที่ระบุไว้ในข้อที่ 7 ว่า "การดำเนินการเพื่อให้บริการโทรทัศน์ตามประกาศนี้อยู่ภายใต้กฎหมายที่เกี่ยวข้อง" ซึ่งก็คือการดำเนินการตามกฎหมายลิขสิทธิ์ ด้วยการเข้ารหัสสัญญาณกีฬาโอลิมปิก เพื่อไม่ให้ "สัญญาณล้นออกนอกประเทศไทย" เนื่องจากลิขสิทธิ์ที่ทีวีพูลได้รับเป็นลิขสิทธิ์ทีวีอะนาล็อกภาคพื้นดินเฉพาะประเทศไทยเท่านั้น
ผู้ที่ติดตั้งจานดาวเทียมและใช้กล่องรับสัญญาณแบบโอทีเอประมาณ 10 ล้านกล่อง จึงสามารถรับชมได้การถ่ายทอดสดการแข่งขันลอนดอนเกมส์ได้
ขณะที่กล่องรุ่นเก่าที่ไม่สามารถถอดรหัสได้ มีจำนวน 2 ล้านกล่อง แบ่งเป็นกล่องพีเอสไอ 1.5 ล้านกล่อง และกล่องยี่ห้ออื่นๆ อีก 5 แสนกล่อง ต้องอยู่ในสภาพจอดำ
ผู้ค้าจานดาวเทียมก็ฉวยโอกาสนี้ จัดโปรโมชั่นให้ลูกค้านำกล่องรุ่นเก่ามาเปลี่ยนเป็นกล่องรุ่นใหม่ อย่างเช่นพีเอสไอรับเทิร์นกล่องเก่า ในราคากล่องละ 499 บาท หรือกลุ่มบิ๊กโฟร์(อินโฟแซท, ไอเดียแซท, ไทยแซทและลีโอเทค) ก็รับเทิร์นกล่องเก่าในราคากล่องละ 390 บาท
สำหรับผู้ที่ใช้กล่องแบบโอทีเอก็ต้องเจอจอดำ เพราะเจ้าของกล่องรับสัญญาณแต่ละยี่ห้อ ต้องเพิ่ม "ช่องพิเศษ" เพื่อการเข้ารหัสสัญญาณโอลิมปิก เพราะช่องฟรีทีวีเดิมนั้นกลายเป็น "จอดำ" ไปเรียบร้อยแล้ว
ตัวอย่างจานดำพีเอสไอ ผู้มีส่วนแบ่งตลาดจานดาวเทียมมากที่สุด ก็ได้เปิด "ช่องโอลิมปิก" ไว้ดังนี้ช่อง 3 เลขช่อง 193, ช่อง 5 เลขช่อง 194, ช่อง 7 เลขช่อง 195 , ช่อง 9 เลขช่อง 196 และช่อง 11 เลขช่อง 197
จานดำอินโฟแซท กล่องทุกรุ่นที่โอทีเอก็จะเรียงดังนี้ ช่อง 2, ช่อง 4, ช่อง 6, ช่อง 8 และช่อง 10
จานดำไอเดียแซท ดูโอลิมปิกที่ช่อง 255-259 จานดำไทยแซท ก็ดูโอลิมปิกที่ช่อง 250-255 จานไดน่าแซทที่ช่อง 222-227 และจานสามารถที่ช่อง 697 ขึ้นไป
สำหรับจานดำน้องใหม่คิวแซท ดูโอลิมปิกที่ช่อง 189-195 กล่องลีโอเทคที่ช่อง 256-260 กล่องจีเอ็มเอ็มแซทที่ 401-405 และกล่องซันบ็อกซ์ช่อง 144-149
หนทางแก้ปัญหาจอดำให้หมดสิ้นไป ก็คือการโละกล่องรุ่นเก่าทิ้งไปให้หมด ซึ่งบริษัทขายจานดาวเทียมต่างๆ ก็ใช้กลยุทธ์เทิร์นกล่องเก่าในราคาถูกแสนถูก
แต่ที่น่าห่วงกลับเป็น "สงครามราคา" ขายกล่องพ่วงจาน อย่างจีเอ็มเอ็ม แซท เปิดตัวกล่อง "แซทมินิ" ราคา 400-500 บาท หรือขายพร้อมจานดาวเทียมไดนาแซท ราคา 1,000-1,500 บาท โดยแกรมมี่หวังสร้างฐานผู้ชมได้ 4-5 เพื่อต่อยอดไปสู่ธุรกิจเพย์ทีวี
ขณะที่พีเอสไอเตรียมเปิดตัวกล่อง "เอส-เอ็กซ์" รองรับทั้งระบบเคยูแบนด์และซีแบนด์ ขายกล่องพ่วงจานแค่ 900 บาท เฉพาะกล่องก็ 400-500 บาท เพื่อค้ำยันกับแกรมมี่
ผู้ค้าจานหรือกล่องดาวเทียมหันมาลุย "สงครามราคา" ก็หวังจะล้ม "เสาก้างปลา" จึงลุยกันเต็มที่ เท่ากับเป็นการ "ไพร่จานดำ" ขึ้นมาอีกเท่าตัว
ถ้ากล่องราคาถูกเหล่านี้ ไม่มีการโอทีเอหรือไม่สามารถถอดรหัสได้ ปัญหาจอดำก็ไม่จบสิ้น หากเมื่อฤดูกาลฟุตบอลโลกมาถึงในอีกสองปีข้างหน้า
.......................................
(หมายเหตุ บอลยูโรก็ดำโอลิมปิกก็โดนนี่แหละหนา'ไพร่จานดำ' : คอลัมน์ โลกไร้เสา)



