'บอลยูโรหนังยูโร'ในวันยูโรวิกฤติเศรษฐกิจ | คมชัดลึก

          ไม่ทราบจริงๆ ว่า “ฟุตบอล” กับ “หนัง” ของยุโรป อะไรควรจะเป็นพี่ชายหรือน้องสาว แต่รู้ว่าทั้งสองวัฒนธรรมนี้ ควรจะเป็น “ญาติ” กันในสังคมไทย เป็นญาติเพราะมาอยู่ในบ้านเรามานาน และเป็นคนในตระกูลเดียวกัน เพราะมาลงหลักปักฐานในบ้านเรา นานเหลือเกิน
 
          “หนังยุโรป” นี่ บางคนเข้าใจว่าคงจะนับเอาตามจำนวนของ “เทศกาลหนังยุโรป” แต่โดยความเป็นจริง EU films มีมานานกว่า 60 ปีแล้ว จากกิจกรรมการฉายหนังทวีปนี้ในบ้านเรา ตามสถานที่ต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “สมาคมฝรั่งเศส” ที่กำลังหอบผ้าหอบผ่อน ย้ายไปอยู่แถวๆ สวนลุม
 
          เทียบกันแบบนี้แล้ว “ฟุตบอลยุโรป” มาทีหลัง แม้จะซึมซับและซึมซาบมาก่อน จากการติดตามอ่านข่าวทางหนังสือพิมพ์และนิตยสาร เพราะยุค 70-80’s คนไทยก็ได้ดูบอลเป็นเทป หรือสดแค่นัดชิงกับรอบรองบ้างถ้ามีโอกาส รวมทั้งทัวร์นาเมนท์ใหญ่ที่ได้ดูสด แต่ก็มีแบบเป็นวาระ
 
          ไม่ใช่มาแบบ “รายวัน” แบบหนังยุโรป ที่จะดูเมื่อไหร่ก็ได้ หรือซื้อเป็นวิดีโอย่านราชประสงศ์ ย่านสีลม และย่านพันธุ์ทิพย์ได้ทั้งนั้น
 
          วันนี้เป็นวันที่ 8 มิถุนายน ซึ่งเป็นวันเปิดสนามบอลยุโรป 2012 แม้เป็นวันของ “ลูกหนัง” แต่ “หนัง” ก็ไม่ได้นั่งซึมเศร้าหรือเอาแต่นอน พวกเขาแสดงตัว “รับลูก” มาก่อนแล้ว ด้วยการจัดเทศกาลหนังยุโรปแต่ละชาติก่อนหน้านี้ และคล้อยหลังไป แม้จะพูดแบบเป็นกลางๆ ก็มีทั้งตัวจริงและตัวปลอม มีทั้ง “ของดี” และ “ตีหัวเข้าบ้าน”
 
          คืนวันนี้ “โปแลนด์” จะลงสนามในฐานะเจ้าภาพครึ่งหนึ่ง แต่หนังยุโรป ก็ไม่ได้ง่วงเหงาหาวนอน เพราะใน EU film festival ที่หอศิลป์ โปแลนด์ก็มีหนังของเขา มาเป็นตัวแทนฉายในครั้งนี้ หนังที่ว่านี้คือ The Flying Pigs ซึ่งก็มีเนื้อหาน่าสนใจ เพราะมันเกี่ยวข้องกับแฟนบอลท้องถิ่น ซึ่งจะต้องปรู๊ฟความภักดีของตัวเอง ต่อทีมที่เชียร์
 
          ลองมองไปรอบๆ ดู
 
          ขณะที่ชั้น 5 บนหอศิลป์ กทม. จัดงานสังสรรค์เฮฮาเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา ไม่ไกลจากตรงนั้น ทั้งที่สนามศุภฯ และสยามสแควร์ ก็มีชาวบ้านออกมาติดธงชาติต่างๆ ของยุโรป ทั้งติดแบบชาติเดียวและหลายชาติ และที่แน่ๆ ว่า ชาวบ้านเหล่านั้น ไม่ใช่ทาร์เก็ตของการดูหนังยุโรปอย่างแน่นอนที่สุด
 
          ลึกไปกว่านั้น ก่อนหน้านี้ วันนี้ หลังจากนี้ หลายๆ ช็อปกีฬา ซึ่งเป็นที่ขายเสื้อบอลยุโรปของทุกทีมที่จะแข่งขัน ช็อปต่างๆ ประกาศลดราคา กระตุ้นยอดขายในช่วงยูโร แต่คืนนี้อีกเช่นกันในเวลา 20.00 น. จะมีการฉายหนังที่ลิโด้ให้นักข่าวดู ที่สำคัญก็คือ มันเป็นหนังที่ดันไปเปิดตัวและเปิดงานในเทศกาลหนังเมืองคานส์ ซึ่งเทศกาลหนังคานส์ ก็คือหน้าตาหนึ่งของยุโรป มิใช่หรือ (แม้ว่ามันจะถูกบ่นในระยะหลังๆ ก็เถอะ)
 
          ถ้าอยู่แต่สยามสแควร์แล้วรถติดหนักน่าเบื่อ ผมจะลองชวนไปมองที่อิมแพ็ค เมืองทองบ้าง 2 วันมานี้ และ 2 วันข้างหน้า มีการจัดงาน sports marketing โดยการท่องเที่ยวและกูเกิลไทยแลนด์ ซึ่งเป็นงานใหญ่ประจำปีของททท. ผมได้ไปบรรยายวันที่ 10 มิถุนายน หัวข้อเรื่องฟุตบอลยูโรและโอลิมปิก โดยเชื่อมโยงกับการตลาด นี่คือการจัดงานของฝั่งไทย ที่สอดรับกลมกลืนกับการมาถึงของฟุตบอลยุโรปที่โปแลนด์กับยูเครนอย่างไม่ต้องสงสัย และต้องบอกว่าทุกที่ ทุกแห่งที่เอ่ยมาถึงตั้งแต่บรรทัดแรก ล้วนน่าปรบมือให้ ไม่ว่ามันจะเป็นยังไง
 
          “ปรบมือให้” เพราะความหมายเดียว นั่นคือ เป็นการคิดไปในทิศทางเดียวที่ควรจะเป็น คือเปิดทางให้วัฒนธรรมของยุโรปได้แสดงตัวตนและบทบาทในช่วงเวลานี้ (เพราะถึงไม่ใช่ช่วงเวลานี้ มันก็มีช่วงเวลาอื่นให้ต้องทำอยู่แล้ว) และไหนๆ ก็ไหนๆ แล้ว ใน 3 สัปดาห์สุดท้ายคือ บอลยุโรป ฝั่งของหนังยุโรป ก็มาสอดรับเสียเลย
 
          นี่เรายังไม่ได้พูดถึงเทศกาลอาหารยุโรป และช็อปปิ้งสินค้าของยุโรปเลยนะ
 
          ถ้ามาจากบรรทัดแรก อาจจะเข้าใจว่า ตอนนี้สังคมไทยกำลังบูมเรื่องอะไรๆ ก็ยุโรป แต่ไม่ใช่หรอก เพราะในความจริง ยุโรปกำลังแย่และโคม่า คนตกงานเป็นเบือ เจอภัยธรรมชาติและแผ่นดินไหว หลายชาติเป็นหนี้แบบแก้ไขไม่ได้ และคนยุโรปมากมาย หนีเข้ามาในไทยพร้อมอาชีพ “ฟรีแลนซ์” ทั้งระยะยาวและสั้น
เบสิกๆ ก็เป็น "ครูสอนภาษา”
 
          ชายตามองแค่นี้ เราก็เห็นแล้วว่า วัฒนธรรมยุโรปเกี่ยวข้องผูกพันกับสังคมไทย ราว “ผัวกับเมีย” มาทั้งฟุตบอล หนัง ดนตรี เทศกาลอาหาร ผู้คนต่างชาติ และหลายบิ๊กอีเวนท์ ที่ไม่ได้กล่าวถึงอย่างละเอียด อาทิ สวนสนุก และงานไวน์ รวมไปถึงเทศกาลหนังขายสินค้าที่สิริกิติ์และพารากอน

          ผมเลยคิดว่า เมื่อมาถึงวันเปิดสนามบอลยุโรปคืนนี้(8 มิ.ย.) การชวนกันมองตัวตนของยุโรปในสังคมไทย จึงเป็นเรื่องสนุกอย่างหนึ่ง
 
          และถ้าพรข้อใดจะเป็นจริงแก่ทุกฝ่าย ขอให้คนทุกชาติสนุกกับฟุตบอล และเศรษฐกิจที่สาหัส ค่อยๆ มีที่ทางที่ดีขึ้น
 
          เพราะผมเชื่อความจริงหนึ่งที่ว่า อะไรก็ตามที่สูงไปสุดก็ตกลงมา อะไรที่ตกจนต่ำแก้มถูดิน มันก็จะค่อยๆ สูงขึ้น
 
          ขอให้สนุกกับบอลยุโรปนะครับ
.......................................
(หมายเหตุ 'บอลยูโรหนังยูโร'ในวันยูโรวิกฤติเศรษฐกิจ : คอลัมน์ หนังโรงเล็ก โดย... นันทขว้าง สิรสนุทร)