เพลงป๊อปของเซอร์บ็อบ?: | คมชัดลึก

          นักร้อง-นักดนตรีที่ได้ยศเป็น ‘ท่านเซอร์’ นั้นมีอยู่ไม่กี่คนหรอกครับ และหนุ่มใหญ่ชาวไอร์แลนด์ท่าทางติสต์แตกชื่อ บ็อบ เกลดอฟ ก็เป็นหนึ่งในนั้น

          เทียบกับท่านเซอร์ในแวดวงดนตรีคนอื่นๆ อย่าง พอล แม็คคาร์ทนีย์ หรือ เอลตัน จอห์น แล้ว บ็อบ เกลดอฟ ดูจะเป็นชื่อที่คนทั่วไปรู้จักน้อยยิ่งกว่าน้อย นั่นเป็นเพราะเขาเป็นศิลปินที่ไม่ได้โด่งดังมากมายเท่าไหร่ นับตั้งแต่เขาแจ้งเกิดจากการเป็นนักร้องนำวงพังก์ Boomtown Rats จนมาเป็นศิลปินเดี่ยว ก็ถือว่าอยู่ในวงการดนตรีมาร่วม 35 ปีแล้ว แต่ก็ออกอัลบั้มมาแค่ไม่กี่ชุด มีเพลงดังจำนวนแค่พอนับนิ้วมือได้ข้างเดียวเท่านั้น

          ผมคิดว่าเกียรติยศที่แท้จริงของ บ็อบ เกลดอฟ อยู่ตรงที่เขาเป็นคนที่ทำงานประเภท ‘จิตอาสา’ มาเนิ่นนานตั้งแต่ก่อนที่โลกจะรู้จักคำคำนี้ต่างหาก บ็อบเป็นคนร่วมเขียนเพลง Do They Know It's Christmas? ซิงเกิ้ลรวมดาวจากอังกฤษที่หารายได้เพื่อช่วยเหลือชาวเอธิโอเปียในปี 1984 จนศิลปินฝั่งอเมริกาได้ไอเดียไปทำเพลง We Are the World บ้างในภายหลัง เขายังเป็นผู้ก่อตั้งคอนเสิร์ตการกุศล Live Aid ที่ทำต่อเนื่องยาวนาน รวมทั้ง NetAid ที่แสดงในเมืองใหญ่แล้วโชว์ให้ดูกันทางอินเทอร์เน็ตด้วย ดูเหมือนว่าที่บ็อบมีอัลบั้มน้อยก็เป็นเพราะเขาทำงานการกุศลมากกว่างานดนตรีนั่นเอง

          หลังจากทิ้งช่วงการทำงานเพลงไปกว่า 6 ปี ไม่นานมานี้ เซอร์บ็อบก็ออกอัลบั้มใหม่ที่ใช้ชื่อว่า How To Compose Popular Songs That Will Sell - แต่งเพลงป๊อปอย่างไรให้ขายได้? ...ช่างเป็นชื่ออัลบั้มที่ประชดประชันตัวเองเหลือเกิน ยิ่งหน้าปกเป็นรูปหนังสือเก่าๆ ที่เป็นตำราสอนแต่งเพลงป๊อป แล้วมีชื่อ บ็อบ เกลดอฟ เป็นคนยืมหนังสือเล่มนี้ ก็ยิ่งชัดว่าเขาประชดตัวเองแน่ๆ

          แต่ฟังเพลงทั้งอัลบั้มนี้แล้ว บ็อบก็ยังคงเป็นคนเดิมครับ เพลงของเขายังเป็นเพลงป๊อปร็อกแบบเครียดๆ ที่ได้อิทธิพลของดนตรีโฟล์ก เนื้อเพลงก็ประชดประชันตามแบบที่เขาทำมาตั้งแต่เป็นวงพังก์ Boomtown Rats ...สรุปว่าก็ยังไม่ได้เป็นเพลงป๊อปที่น่าจะขายได้มากกว่าเดิมเท่าไหร่

          ให้เล่าเพลงถึงในอัลบั้มนี้สักหน่อย ก็ยกตัวอย่าง Silly Pretty Thing ซิงเกิ้ลสนุกๆ ที่เป็นเพลงโฟล์กป๊อปซาวนด์เก่าๆ เนื้อเพลงชักชวนให้ออกไปสนุกกับชีวิตบ้าง, How I Roll เพลงจังหวะกลางท่วงทำนองหม่นๆ แต่เท่เหลือร้าย เนื้อหาพูดถึงช่วงชีวิตแสนลำเค็ญ, ส่วน She’s a Lover และ To Live in Love ก็เป็นเพลงที่พูดถึงความรักได้อย่างลุ่มลึกด้วยสำเนียงเคร่งขรึม ในขณะที่ Dazzled by You ก็เป็นเพลงอะคูสติกเปลือยๆ ที่พูดถึงอาการตกหลุมรักได้อย่างเหงาๆ และแปลกประหลาด

          ย่อหน้าข้างบนนั้นเป็นตัวอย่างของเพลงที่พอจะฟังให้เป็นเพลงได้ ซึ่งบางเพลงก็พอจะไพเราะขนาดที่เราอาจตกหลุมรักก็มี แต่อัลบั้มนี้ยังมีเพลงที่แปลกสุดขั้วอย่างเพลงร็อกอื้ออึงที่สอดแทรกด้วยเสียงฮาร์โมนิก้าทั้งเพลงชื่อ Blow Fish และเพลงที่เต็มไปด้วยซาวนด์แปลกๆ ที่บ็อบร้องผ่านเอฟเฟกท์ทั้งเพลงอย่าง Systematic 6-Pack ที่ดูจะเป็นมุกส่วนตัวเอามากๆ และดูไม่แคร์คนฟังเพลงป๊อปเอาเสียเลย

          อย่างไรก็ตาม หลังจากสนุกกับเพลงกวนๆ หม่นหมองๆ และเพลงแปลกๆ มาทั้งอัลบั้ม สองเพลงสุดท้ายของของงานนี้ก็กลับกลายเป็นเพลงที่คลี่คลายอารมณ์อย่างยิ่ง คือ Here’s To You ที่มีเนื้อร้องไม่กี่บรรทัด พูดถึงความสัมพันธ์ ชีวิต และมิตรสหาย ท่วงทำนองติดหู การเรียบเรียงบรรจุเครื่องสายละมุนละไมมาเต็มที่ จนกลายเป็นเพลงที่ไพเราะที่สุดเพลงหนึ่งของ บ็อบ เกลดอฟ ไปเลย ก่อนจะทิ้งท้ายจริงๆ ด้วยฮิดเดนแทร็ก (Hidden Track) ชื่อว่า Young And Sober ที่เป็นเพลงพื้นบ้านบรรเลงเปียโนขำๆ เหมือนกับเล่นในผับไอริชโบราณ เนื้อหาเล่าเรื่องชีวิตของชายคนหนึ่งผ่านประวัติศาสตร์โลก ไล่มาตั้งแต่วัยเยาว์ ผ่านช่วงชีวิตที่ยากลำบาก สงคราม และอะไรต่อมิอะไร จนได้มาเรียนรู้เรื่องความรักในที่สุด เป็นเพลงที่โดดเด่นในการเขียนเนื้อเพลง คล้ายได้อ่านเรื่องสั้นหักมุมโหดๆ ที่ทำให้เราแอบยิ้มได้ในภายหลัง

          เทียบกับงานเก่าๆ ของเขาแล้ว ก็อย่างที่บอกว่า บ็อบ เกลดอฟ ยังเหมือนเดิมครับ คือยังคงชอบพูดเรื่องเดิมๆ ในลีลาเดิมๆ เพียงแต่ยิ่งพูดก็ยิ่ง ‘เก๋า’ ขึ้นตามวันเวลาเท่านั้นเอง ...สรุปว่าหนังสือสอนแต่งเพลงป๊อปบนปกอัลบั้มที่เขายืมมาอ่านนั้น สงสัยว่าจะลืมอ่านเสียแล้ว หรือไม่ก็อ่านแล้วคงไม่เข้าหัวเอาเสียเลย

          ผมไม่แน่ใจจริงๆ ว่าในเมืองไทยจะมีแฟนของเซอร์บ็อบมากน้อยสักแค่ไหน และก็ไม่แน่ใจด้วยว่าถ้าใครได้ฟังอัลบั้มของเขาแล้วจะชื่นชอบเลยทันทีหรือเปล่า แต่เอาเป็นว่าถ้าต้องการทำความรู้จักกับศิลปินสักคนที่มีงานเพลงและชีวิตเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน มีความห่วงใยในโลกและสังคมแต่ก็ยังไม่ทิ้งความอ่อนไหวในแบบศิลปินไป และที่สำคัญคือมีจุดยืนในการทำงานที่มั่นคงท่ามกลางกระแสแฟชั่นที่หมุนเวียนรวดเร็ว ผมว่าการทำความรู้จักกับตัวตนและบทเพลงของ บ็อบ เกลดอฟ ก็น่าจะเป็นเรื่องที่คุ้มเวลาอยู่ไม่น้อย

          ถามจริงๆ เถอะว่าสำหรับโลกวันนี้แล้ว เรายังต้องการอะไรจาก ‘ศิลปิน’ ตัวจริงสักคนมากไปกว่านี้อีกหรือ?
.............................
(หมายเหตุ เพลงป๊อปของเซอร์บ็อบ?:มองผ่านเลนส์คม โดย... วิภว์ บูรพาเดชะ (@viphappening)