ศีล๕ที่พึ่งแห่งชีวิต(๕)รักสติ
ศีล๕ที่พึ่งแห่งชีวิต(๕)รักสติ : บาตรเดียวท่องโลก โดยพระพิทยา ฐานิสฺสโร
เด็กวัยรุ่นไทยคนหนึ่งถูกตำรวจสวิสจับเพราะยุ่งเกี่ยวกับยาเสพติด นำความเสียใจ อับอายขายหน้าให้แม่เป็นที่สุด ดูภายนอกแล้วเด็กคนนี้เป็นเด็กที่เรียบร้อย เงียบ อ่อนโยน มีสัมมาคารวะ เขาต้องปรับตัวครั้งใหญ่เมื่อต้องติดตามแม่มาอยู่ที่สวิตเซอร์แลนด์กับสามีใหม่ของแม่เมื่อ ๕ ปีที่แล้ว สังคม ภาษา วัฒนธรรมที่เปลี่ยนไป ที่สำคัญหัวใจที่เหงา อ้างว้าง โดดเดี่ยว ขาดความอบอุ่น ไม่มีที่พึ่งหรือที่ปรึกษาที่แท้จริง ความอยากลอง อาจเป็นสาเหตุแห่งหนึ่งในหลายๆ ปัจจัยที่ทำให้เขาข้องเกี่ยวกับยาเสพติด แต่อาจไม่ใช่ทั้งหมด ที่สำคัญ เพราะเขาขาดที่พึ่ง ขาดความสุขสงบ ขาดความมั่นคงในตัวเอง
ปัญหายาเสพติด ปัญหามีเพศสัมพันธ์ก่อนวัยอันควรในเยาวชนมีอัตราสูงขึ้น หลากหลายรูปแบบมากยิ่งขึ้น ส่วนหนึ่งมาจากต้นแบบของสังคมที่ได้ชื่อว่าผู้ใหญ่ทั้งหลาย พยายามแสวงหาวัตถุ ความสะดวกสบายภายนอกอย่างที่สุด จนกระทั่งลืมหาความสุขภายใน เพราะเราหลง เราเพลิดเพลินกับสิ่งล่อตา ลวงใจในรูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส จนเราตกเป็นทาสของสิ่งเหล่านั้นโดยที่เราไม่รู้ตัว ในหลากหลายรูปแบบ หลายๆ ระดับที่แตกต่าง เราทั้งหลายล้วนตกเป็นเหยื่อของการเสพ ของการบริโภค และก็ติดมัน เรามักหาเหตุผลแบบผิดว่า นั่นคือ การผ่อนคลายจากการทำงาน การเรียนที่หนักอึ้ง เพื่อเป็นการปลดปล่อยบ้าง แต่เพราะเราไม่มีสติที่ถูกต้อง แห่งการรู้โทษ รู้คุณแห่งการดำเนินชีวิต เป็นจิตใจที่ขาดความมั่นคงเข้มแข็ง ความสงบสุขภายใน
การเรียน การทำงานที่ไม่สามารถหล่อเลี้ยงความสุข สงบ เป็นเป้าหมายที่ผิดอย่างใหญ่หลวงไม่ว่าบทบาทหน้าที่ระดับใดๆ ของสังคม เพราะเมื่อเราทำงาน เรียนด้วยความรีบเร่ง กดดัน กลุ้ม เครียด แข่งขัน นั่นหมายถึงเรากำลังทำงาน เรียนเพื่อความสำเร็จที่ไม่มีอยู่จริง แม้ว่าเรามีใบปริญญาหลายใบหรือมีหน้าที่การงานใหญ่โต แต่จิตใจที่ไร้ซึ่งความสงบสุข มั่นคง มันจะส่งผลกระทบทางด้านลบต่อชีวิตเกือบทุกด้านไม่มากก็น้อย และเราจะแสวงหาทางออกที่ผิดด้วยการพึ่งหายาเสพติดในระดับ รูปแบบที่ต่างกัน เพื่อลืมความทุกข์ทั้งหลายในจิตใจ
จิตใจที่มีความสุขสงบ มั่นคง มาพร้อมกับสติที่ถูกต้อง เราจะไม่รู้สึกโหยหา โดดเดี่ยว ดิ้นรนหรือแม้แต่อยากมีใครสักคนอยู่ใกล้ๆ เพราะข้างในเราสุขสงบ เต็มเพียงพอแล้ว ที่สำคัญเราไม่ต้องแสวงหาความสุขที่ได้จากสิ่งภายนอกมากเกินไปนอกเหนือจากสิ่งจำเป็นแห่งการดำรงชีพ โดยเฉพาะสิ่งต่างๆ ที่เสพแล้วติด ทำร้าย ทำลายทั้งสุขภาพภายในและภายนอก
ศีลข้อ ๕ ให้เราตระหนักรู้ที่จะบริโภคทุกสิ่งอย่างมีสติ ไม่มากหรือน้อยจนเกินไป ไม่กล้าเสพสิ่งที่ทำลายซึ่งสติสัมปชัญญะและร่างกายของเรา ไม่ว่าในโอกาสใดๆ ก็ตาม เพราะเมื่อเรากล้าเสพสิ่งเหล่านั้น เราจะกล้าที่จะทำผิดสิ่งต่างๆ ต่อตัวเราและคนรอบข้างเช่นกัน สุดท้ายอาจทำลายทั้งตัวเราและคนที่เรารักได้ อุดมการณ์ดีๆ ที่เคยมี จะค่อยๆ ถูกกลืนไปโดยไม่รู้ตัว
ไร้สัมมาสติ เป็นชีวิตที่ขาดความสำเร็จอย่างยิ่ง