เบื้องหลัง!?การย้ายผอ.พอช.

เจาะประเด็นร้อน > บทวิเคราะห์/สกู๊ปพิเศษ  :  13 ธ.ค. 2559

รายงานพิเศษ, บทความ, สกู๊ปพิเศษ, บทวิเคราะห์, พม., รมว.พม., ผอ.พอช., พอช., พลากร วงค์กองแก้ว, อดุลย์ แสงสิงแก้ว, คสช., เบื้องหลัง, การ, ย้าย, พอช

“พอช.” มุ่งสร้างชุมชนเข้มแข็ง : โดย...เพ็ญศรี คีรีรอบ

               เมื่อวันที่ 9 ธันวาคม 2559 หัวหน้า คสช.มีคำสั่งที่ 68/2559 ย้าย นายพลากร วงค์กองแก้ว ผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน ไปปฏิบัติหน้าที่ประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ซึ่งเบื้องหลังการย้ายครั้งนี้ มาจาก พล.ต.อ.อดุลย์ แสงสิงแก้ว รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ อ้างว่า ผู้อำนวยการ พอช. ไม่สามารถดำเนินงานสนองนโยบายของรัฐบาล ในการพัฒนาที่อยู่อาศัยชุมชนริมคลองลาดพร้าว ให้บรรลุเป้าหมายได้ ซึ่งคำสั่งนี้ เป็นการล้วงลึกไปถึงการบริหารงานขององค์การมหาชนแห่งนี้โดยตรง

               ความจริงประการหนึ่งของประเทศไทย ก็คือ ชุมชนเป็นสังคมฐานรากที่สำคัญ ในชุมชนมีทรัพยากรธรรมชาติ วิถีชีวิต มีภูมิปัญญา วัฒนธรรม ที่หลากหลาย ซึ่งเป็นการหนุนเสริมให้องค์กรชุมชนมีความเข้มแข็ง

               แต่การพัฒนาประเทศที่มีการวางแผนหรือกำหนดจากส่วนกลางมาเป็นเวลานาน ทำให้ทรัพยากรถูกทำลาย วัฒนธรรม ภูมิปัญญา เสื่อมโทรม และชุมชนอ่อนแอ ปัจจัยดังกล่าวนำไปสู่ข้อสรุปที่เห็นตรงกันว่า จะต้องส่งเสริมให้ชุมชนเข้มแข็ง เพื่อเข้าไปมีส่วนร่วมในการพัฒนาชุมชนท้องถิ่น ประเทศ ตลอดจนการพัฒนาระบบประชาธิปไตยของประเทศ

               องค์กรชุมชนมีพัฒนาการไม่น้อยกว่า 40 ปี เพื่อรวมตัวช่วยเหลือซึ่งกันและกัน และได้อาศัยประสบการณ์สร้างนวัตกรรมงานพัฒนา มีความก้าวหน้า ทั้งปริมาณและคุณภาพมาอย่างต่อเนื่อง บนหลักการพึ่งตนเอง สร้างความเข้มแข็ง เข้าไปมีบทบาทสำคัญในการพัฒนาประเทศ เพื่อให้บรรลุเป้าหมายดังกล่าว เครือข่ายองค์กรชุมชนร่วมกับภาคีพัฒนาทั้งภาครัฐและเอกชน ในการผลักดันให้เกิดองค์กรของรัฐที่มีความเป็นอิสระ คล่องตัว และยืดหยุ่น มีหน้าที่ในการสนับสนุนความเข้มแข็งขององค์กรชุมชนและประชาสังคม ซึ่งหน่วยงานรัฐปกติ มีข้อจำกัดในระบบของราชการไม่อาจดำเนินการได้ ซึ่งการร่วมกันทำงานมา 6 ปี ก็ได้เกิดองค์กรดังกล่าวขึ้น โดยอาศัย พ.ร.บ.องค์การมหาชน พ.ศ. 2542 ออกเป็น พ.ร.ฎ.จัดตั้งสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน เป็นองค์การมหาชน เริ่มดำเนินการตั้งแต่ 26 ตุลาคม 2543 พอช.จึงเป็นหน่วยงานของรัฐแนวใหม่ ที่บริหารโดยเน้นความเป็นอิสระ คล่องตัว ยืดหยุ่น และมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วน เพื่อสร้างความเข้มแข็งของสังคมจากฐานราก ด้วยพลังองค์กรชุมชนและประชาสังคม

 

เบื้องหลัง!?การย้ายผอ.พอช.

นายพลากร วงค์กองแก้ว

 

               ตลอด 16 ปีที่ผ่านมา พอช.ได้เปิดโอกาสให้องค์กรชุมชนได้สร้างความเข้มแข็ง เพื่อเป็นแกนหลักในการพัฒนาร่วมกับภาคีอื่นๆ เกิดองค์กรชุมชนที่เข้มแข็งกว่า 1.3 แสนองค์กร เช่น สภาองค์กรชุมชน กองทุนสวัสดิการ ฯลฯ ได้มีการถักทอเป็นเครือข่าย ทั้งเชิงประเด็นและเชิงพื้นที่ทุกระดับ สร้างนวัตกรรมงานพัฒนาจนเป็นที่ยอมรับของหน่วยงานต่างๆ อย่างกว้างขวาง ซึ่งปัจจุบันได้ยกระดับเป็นยุทธศาสตร์ชุมชนจัดการตนเอง ที่ใช้พื้นที่เป็นตัวตั้ง โดยใช้เครื่องมือต่างๆ อย่างหลากหลาย เช่น พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชน พ.ศ. 2551 การใช้ข้อมูลไปสู่การจัดทำแผนชุมชน ตลอดจนการใช้งานประเด็นต่างๆ เป็นเครื่องมือสร้างความเข้มแข็งองค์กรชุมชน

               ผลจากความเข้มแข็งขององค์กรชุมชนดังกล่าวข้างต้น ไม่เพียงทำให้ชุมชนได้เข้าไปมีส่วนร่วมกับภาครัฐในการจัดทำแผนพัฒนาชุมชนท้องถิ่น ตามสิทธิพื้นฐานที่รัฐธรรมนูญได้รับรองไว้เท่านั้น แต่ยังเป็นกำลังสำคัญในการทำให้เกิดและสนองนโยบายต่างๆ ของรัฐบาลได้อย่างมีประสิทธิภาพ ตลอดจนได้สร้างความร่วมมือในการพัฒนาร่วมกับหน่วยงานของรัฐและเอกชน ในระดับภูมิภาคและท้องถิ่นด้วยดีตลอดมา ซึ่งผลการดำเนินงานดังกล่าวข้างต้น จะเกิดขึ้นไม่ได้ หากไม่ได้รับการสนับสนุนอย่างสำคัญจากสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน หรือ “พอช.” ในการสร้างความเข้มแข็งให้แก่องค์กรชุมชน ซึ่งองค์กรชุมชนถือว่า พอช. คือ องค์กรของรัฐที่ชุมชนเป็นเจ้าของ และสามารถเป็นที่พึ่งได้ ทั้งด้านแนวคิดการพัฒนา และเรื่องอื่นๆ

               จะว่าไปแล้ว องค์กรของรัฐแบบพอช. ควรจะมีให้มากขึ้น เพราะเป็นการกระจายอำนาจการทำงานไปสู่ประชาชนได้อย่างเป็นรูปธรรม ซึ่งรัฐควรเปิดโอกาสให้องค์กรแบบพอช. ได้มีการทำงานตามอุดมการณ์ขององค์กร ที่มีความเป็นอิสระ คล่องตัว โดยการมีส่วนร่วมอย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากประชาชนฐานราก เพื่อให้เกิดชุมชมเข้มแข็งจัดการตัวเองได้

 

 

-------------------------------

(“พอช.” มุ่งสร้างชุมชนเข้มแข็ง : โดย...เพ็ญศรี คีรีรอบ)

 

 

 


เปิดอ่าน