โรคพิษสุนัขบ้า " หรือ " หมาว้อ " 

คมลัมน์ - พิชิตปัญหาสัตว์ฯ โดย - นสพ.วิรัช ธนพัฒน์เจริญหรือหมอเล็ก  viruch_dvm@yahoo.com

 

               ข่าวคราวในช่วงนี้คงหนีไม่พ้นกระแสข่าวเรื่องชาวบ้านในแถบภาคอีสานนำซากกระบือที่ติดเชื้อสุนัขบ้ามาบริโภค ดังนั้นวันนี้เราจะมาทำความรู้จักกับโรคพิษสุนัขบ้ากัน !!!

“โรคพิษสุนัขบ้า” หรือ “หมาว้อ” เป็นโรคสัตว์สู่คน ที่เกิดจากเชื้อไวรัสเรบีส์ (Rabies) โดยจะก่อโรคได้ในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมทุกชนิดทั้งสัตว์เลี้ยงและสัตว์ป่า มักพบการติดเชื้อจากการถูกสัตว์ที่มีเชื้อกัด เมื่อติดเชื้อดังกล่าวแล้วจะมีอาการทางระบบประสาท พบได้ทั้งแบบดุร้ายหรือแบบเซื่องซึม มักพบว่าเป็นแล้วจะเสียชีวิตทุกราย 

เนื่องจากปัจจุบันยังไม่มีวิธีในการรักษาให้หายได้ โดยระยะเวลาตั้งแต่เชื้อเข้าร่างกายจนกระทั่งเกิดอาการของโรคจะอยู่ที่ 4 วัน จนถึงหลายปี แต่โดยเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 3 สัปดาห์ถึง 4 เดือน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับขนาด ตำแหน่งของบาดแผลที่เชื้อมีโอกาสเข้าไปได้ เป็นต้น การวินิจฉัยโดยการส่งหัวเพื่อตรวจทางห้องปฏิบัติการหาเชื้อโรคในสมอง

จะทำอย่างไรหากเราหรือสัตว์เลี้ยงของเราถูกสัตว์จรจัดหรือสัตว์ที่ไม่ทราบประวัติทำร้าย เราควรปฏิบัติดังนี้ 1.รีบล้างแผลด้วยสบู่และน้ำสะอาดไหลผ่านหลายๆ ครั้ง 2.เช็ดและทำความสะอาดแผลให้แห้ง 3.ใส่ยาฆ่าเชื้อ เช่น โพวิโดนไอโอดีน 4.ไปพบแพทย์/สัตวแพทย์เพื่อพิจารณาการวางแผนการรักษา 5.สังเกตอาการสัตว์ที่กัดและทำการกักเป็นระยะเวลา 15 วัน หากสัตว์ที่กักไว้เสียชีวิตให้นำซากส่งตรวจโรคพิษสุนัขบ้า

การป้องกัน คือการทำวัคซีน ในคนกลุ่มเสี่ยงที่มีโอกาสสัมผัสสัตว์แปลกหน้าบ่อยๆ เช่น สัตวแพทย์ ผู้ปฏิบัติงานที่เกี่ยวข้องกับโรคพิษสุนัขบ้า หรือผู้ช่วยสัตวแพทย์ เป็นต้น ที่กล่าวถึงเป็นการทำวัคซีนก่อนสัมผัสเชื้อ สำหรับผู้ที่ถูกกัดหรือข่วน แพทย์จะพิจารณาการรักษานอกเหนือจากการทำวัคซีน เช่นการใช้อิมมูโนกอบูลิน การฉีดป้องกันโรคบาดทะยัก เป็นกรณีไป

และเมื่อเราได้ลูกสุนัขหรือลูกแมวมาใหม่ ในฐานะคนรักสัตว์อย่างพวกเรา ย่อมอยากให้สัตว์เลี้ยงของเรามีสุขภาพที่ดีสมบูรณ์แข็งแรง มีพัฒนาการที่สมวัย สิ่งหนึ่งที่ขาดไม่ได้คือการฉีดวัคซีนป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าให้แก่สัตว์เลี้ยงที่เรารัก

โดยวัคซีนในวันนี้ที่จะพูดถึงก็คือวัคซีนพิษสุนัขบ้า ซึ่งจะทำให้แก่สุนัขเริ่มแรกเมื่ออายุ 3 เดือนและอีก 3 เดือนฉีดกระตุ้นอีกหนึ่งเข็ม จากนั้นฉีควัคซีนป้องกันพิษสุนัขบ้าทุกๆ 1 ปี และหากสัตว์เลี้ยงถูกสัตว์ไม่ทราบประวัติ ต้องทำวัคซีนกระตุ้นและกักสัตว์เลี้ยงของเราดูอาการ 6 เดือน

 

อาการที่ควรระวังต่อการเป็นโรคพิษสุนัขบ้า อาการทั่วไปที่มักพบคือ การกลืนลำบาก น้ำลายไหล หรือพฤติกรรมเปลี่ยน มีไข้ เบื่ออาหาร มีอาการทางประสาท อัมพาต ไวต่อสิ่งเร้าต่างๆ รอบตัว เข้าใจกันว่า อาการกลัวน้ำ เนื่องจากเวลากินน้ำจะมีความลำบากเจ็บเวลากินน้ำ หากพบความผิดปกติหรือสัตว์ตายควรติดต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเช่น ปศุสัตว์ในพื้นที่ เป็นต้น 

สถานที่ส่งตรวจตัวอย่างมีหลายหน่วยงาน เช่น สถาบันสุขภาพสัตว์ สถานเสาวภา ศูนย์ชันสูตรโรคสัตว์ในพื้นที่ เป็นต้น เพื่อตรวจและเฝ้าระวังรวมถึงการทำวัคซีนป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าในพื้นที่ที่พบโรคต่อไป 


เปิดอ่าน