เพื่อนพ้องชาวนครศรีธรรมราชพบกันที่กรุงเทพฯ ถามว่างานประเพณีบุญสารทเดือนสิบ ประจำปี 2554 กำหนดจัดวันที่เท่าไร ผมเป็นคนหลงๆ ลืมๆ นับข้างขึ้นข้างแรมไม่แม่นจึงขอแปะไว้ก่อน ได้ความแน่ชัดเมื่อไรจะรีบบอก
เกิดเป็นลูกหลานชาวนคร พัทลุง สงขลา หรือตรัง เดือนสิบปีละครั้งจะอยู่ที่ไหนก็ต้องกลับบ้านไปทำบุญตามคติความเชื่อพราหมณ์ผสมพุทธที่สืบทอดกันมายาวนาน เรื่องให้ลูกหลานทำบุญอุทิศส่วนกุศลแด่ดวงวิญญาณของบรรพชน และญาติพี่น้องที่ล่วงลับ แต่ยังทุกข์ทรมานด้วยผลกรรมครั้งยังมีชีวิต
วันแรม 1 ค่ำเดือน 10 ประตูเมืองนรกจะเปิดให้กลับมารับส่วนบุญ และกลับในวันแรม 15 ค่ำ เดือน 10 ทุกข์จะบรรเทาเบาบาง หรือยังหนักอึ้ง ล้วนอยู่กับความคิดจิตใจของลูกหลานทั้งสิ้น
ช่วงนี้ชาวบ้านกำลังตระเตรียมขนมที่จำเป็นแก่ดวงวิญญาณ 5 อย่าง ได้แก่ ขนมพอง (เรือแพไว้ข้ามห้วงมหรรณพ) ขนมลา (เสื้อผ้า) ขนมกง (เครื่องประดับ) ขนมบ้า (แทนลูกสะบ้าไว้เล่นในวันตรุษสงกรานต์) และขนมดีซำ (เงินตรา) ไว้จัดหฺมฺรับไปถวายพระ เดี๋ยวนี้ขนมทั้ง 5 หาซื้อได้สะดวก ไม่ต้องตื่นขึ้นมาทำเองตั้งแต่ย่ำรุ่ง
หฺมฺรับหรือสำรับจัดวางของกินของใช้เป็นชั้นๆ ชั้นล่างสุดใส่ข้าวสารอาหารแห้ง หอมแดง กระเทียม ปลาย่าง พริกขี้หนู ชั้นถัดขึ้นมาใส่มะพร้าวปอกเปลือก กล้วยดิบ แตง ถั่ว และตะไคร้ เป็นต้น ชั้นบนใส่ของใช้ประจำวันกับดอกไม้ ธูปเทียน ชั้นบนสุดวางขนม 5 อย่างคลุมด้วยขนมลาสีเหลืองอมทองน่ากิน
มีเพลงร้องเรือพรรณนาเรื่องประเพณีบุญสารทเดือนสิบไว้เตือนลูกหลานให้รำลึกถึงบาปบุญและความกตัญญูอยู่เพลงหนึ่ง
ทำบุญเหอ ทำบุญวันสารท
ยกหฺมฺรับดับถาด ไปวัดไปวา
พองลาขนมแห้ง ตุ้งแต่งตุ๊กตา
ไปวัดไปวา เสดสาเวทนา..เหอ..
วันแรม 14 หรือ 15 ค่ำ ชาวบ้านจะยกหฺมฺรับไปวัดที่ผูกพัน พร้อมปิ่นโตถวายพระสงฆ์ อุ้มประคองโกฐอัฐิกับภาพถ่ายบรรพบุรุษ เช็ดล้างกรอบจนสะอาดนำไปโยงสายสิญจน์ ทำบุญอุทิศผลบุญกันเสร็จสรรพ ญาติพี่น้องอยู่ห่างไกลได้พบหน้าพูดจากันอีกปี แม้กายห่างแต่ใจจะไม่ลืมกัน
งานประเพณีบุญสารทเดือนสิบของจังหวัดปีนี้จัดระหว่างวันที่ 21-30 กันยายน รวม 10 วัน 10 คืน ณ บริเวณวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร, สนามหน้าเมือง และสวนสมเด็จพระศรีนครินทร์ 84 (ทุ่งท่าลาด) มีนิทรรศการของหน่วยงานภาครัฐและเอกชน การออกร้าน และหนังตะลุง มโนราห์แสดงให้ชม ส่วนภาคชาวบ้านจะทำตามปกติที่วัดใกล้บ้านตามที่กล่าวไปแล้ว
แจ้งข่าวแก่พี่น้องชาวใต้เรียบร้อยแล้ว