เกษตร : ข่าวทั่วไป
วันอาทิตย์ที่ 15 สิงหาคม 2553

ดูเกษตรครบวงจรที่ "นิคมฯ พระร่วง"แหล่งเรียนรู้อาชีพตามวิถีพอเพียง

การปรับเปลี่ยนบทบาทภารกิจหน้าที่ของ "นิคมสหกรณ์พระร่วง" จากงานจัดที่ดินทำกิน ซึ่งเป็นภารกิจหลักมาเป็นการให้การแนะนำส่งเสริมและพัฒนาอาชีพตามแนวเศรษฐกิจพอเพียงให้สมาชิกนิคมสหกรณ์กว่า 3,000 รายที่ควบคู่ไปกับการให้แนะนำส่งเสริมการสหกรณ์ กว่า 3,000 รายที่อาศัยอยู่ในนิคมสหกรณ์ดังกล่าว นับเป็นยุทธศาสตร์ก้าวสำคัญในการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืนและมั่นคงสืบไป

 ทีมงาน "ท่องโลกเกษตร" จะพาไปดูการดำเนินกิจกรรมต่างๆ ของ "นิคมสหกรณ์พระร่วง" ตั้งอยู่ หมู่ 5 ต.นาทุ่ง อ.สวรรคโลก จ.สุโขทัย โดยการนำของ สาโรจน์ เจียมศรีพงษ์ ผู้อำนวยการสำนักจัดตั้งและส่งเสริมสหกรณ์ กรมส่งเสริมสหกรณ์ เพื่อติดตามผลการดำเนินงานตามโครงการพัฒนาอาชีพและคุณภาพชีวิตเกษตรกรสมาชิก ตามแนวพระราชดำริเศรษฐกิจพอเพียงประจำปี 2553 ภายใต้ชื่อ "ศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงนิคมสหกรณ์พระร่วง"

 บนเนื้อที่ประมาณ 5 ไร่เศษใกล้กับที่ทำการนิคมสหกรณ์ ถูกเนรมิตให้เป็นแปลงตัวอย่างไว้สำหรับการศึกษาดูงานของสมาชิกในนิคมและประชาชนที่สนใจโดยทั่วไปในกิจกรรมต่างๆ ที่น่าสนใจ ซึ่งมีทั้งภาคเกษตร ปศุสัตว์ ตลอดจนผลิตภัณฑ์ที่เอื้อกับภาคเกษตร อาทิ ปุ๋ยน้ำชีวภาพ น้ำส้มควันไม้ อาหารสุกร เป็นต้น โดยเริ่มจากโซนบ่อแก๊สชีวภาพ ซึ่งอยู่ใกล้กับที่ทำการนิคมมากที่สุด บ่อแก๊สนี้จะใช้วัตถุดิบจากมูลสุกรขุนที่เลี้ยงไว้นำมาใส่บ่อหมัก จากนั้นคลุมด้วยพลาสติกสีดำทิ้งไว้สักระยะเพื่อให้เกิดแก๊ส ก่อนนำมาใช้ในการหุงต้มอาหารในโรงครัวของนิคม

 "เมื่อก่อนค่าใช้จ่ายค่าแก๊สหุงต้มที่ใช้ในโรงครัวแต่ละเดือนสูงมาก แต่หลังจากเราทำแก๊สเอง โดยใช้วัตถุดิบจากมูลสุกรนำมาหมักทำปฏิกิริยาเพื่อให้เกิดแก๊ส ตอนนี้ค่าใช้จ่ายในส่วนนี้เราไม่มีเลย" ประกอบ เผ่าพงศ์ ผู้อำนวยการนิคมสหกรณ์พระร่วงชี้ให้เห็นข้อดีโซนบ่อแก๊สหมักจากมูลสุกรระหว่างนำคณะสื่อมวลชนเยี่ยมชมกิจกรรมของศูนย์

 จากนั้นจึงพาไปดูโซนปศุสัตว์ ซึ่งประกอลด้วยเล้าเป็ดและคอกสุกร ในส่วนเล้าเป็ดนั้นขณะนี้มีเป็ดไข่เลี้ยงไว้ประมาณ 20 ตัว โดยจะเลี้ยงแบบปล่อยทุ่งตามธรรมชาติ ใกล้กันจะเป็นคอกสุกร แบ่งเป็นล็อกๆ มีทั้งแม่พันธุ์ พ่อพันธุ์และลูกสุกรขุน

 ส่วนโซนฝั่งตรงข้ามจะเป็นภาคเกษตร เริ่มจากแปลงมะนาวในวงบ่อ เป็นมะนาวแป้นปลูกในบ่อซีเมนต์ ซึ่งมีอยู่ประมาณ 200 ต้น รูปแบบการปลูกจะใช้ระบบน้ำหยดเพื่อบังคับการให้ผลผลิตได้ง่าย ขณะนี้มีอายุประมาณ 2 ปีบางต้นก็ให้ผลผลิตแล้ว ถัดมาเป็นโรงทำอาหารสุกร ซึ่งจะใช้วัตถุดิบเป็นเศษอาหารเหลือใช้มาปรุงให้สุกผสมกับรำข้าวและหยวกกล้วยตำละเอียด ก่อนนำมาให้สุกรกินเป็นอาหารเสริม ซึ่งจะช่วยลดต้นทุนค่าใช้จ่ายอาหารเม็ดได้กว่าร้อยละ 50

 ถัดมาจะเป็นบ่อเลี้ยงปลาขนาด 2X4 เมตร จำนวน 2 บ่อ ซึ่งแต่ละบ่อจะเลี้ยงปลาดุกไว้ประมาณ 750 ตัว โดยบ่อเลี้ยงจะเลี้ยงด้วยอาหารเม็ด ในขณะที่อีกบ่อจะเล้าไก่พันธุ์พื้นเมืองสร้างไว้กลางบ่อเพื่อให้ขี้ไก่เป็นอาหารปลาดุก สลับด้วยอาหารเม็ด จากนั้นก็มาจดสถิติข้อมูลเปรียบเทียบกันเพื่อดูว่ามีความแตกต่างกันมากน้อยแค่ไหน ทั้งในเรื่องต้นทุนการผลิต รสชาติของเนื้อปลา การเจริญเติบโตของปลา เป็นต้น

 สุดท้ายเป็นการผลิตปุ๋ยน้ำชีวภาพ ซึ่งโซนนี้ผู้อำนวยการนิคมสหกรณ์พระร่วงบอกว่ามีความโดดเด่นเป็นอย่างมาก เพราะไม่ใช่เฉพาะสมาชิกสหกรณ์เท่านั้นที่ใช้เป็นแหล่งเรียนรู้ จังหวัดสุโขทัยก็ใช้ที่นี่เป็นสถานที่ฝึกอบรมการทำปุ๋ยน้ำชีวภาพให้เกษตรกรหรือประชาชนที่สนใจโดยทั่วไปอีกด้วย ปัจจุบันผลิตภัณฑ์ปุ๋ยน้ำชีวภาพที่ผลิตจากนิคมสหกรณ์พระร่วงนั้นไม่เพียงส่งให้หน่วยงานราชการในจังหวัดเท่านั้น ยังมีจังหวัดใกล้เคียงมีออเดอร์เข้าจำนวนไม่น้อยในแต่ละเดือน

 "ศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงแห่งนี้ นอกจากเป็นต้นแบบให้สมาชิกสหกรณ์ในนิคมและผลผลิตที่ได้ยังนำมาเป็นอาหารสำหรับบุคลากรในนิคม และส่วนหนึ่งนำไปขายนำรายได้กลับมาเป็นทุนหมุนเวียนในการซื้อปัจจัยการผลิตต่อไป ที่ผ่านมามีสมาชิกจำนวนไม่น้อยมาศึกษาเรียนรู้แล้วนำไปทดลองปฏิบัติจริงที่บ้านจนประสบความสำเร็จมาแล้ว" ผู้อำนวยการนิคมสหกรณ์คนเดิมระบุ

 กฤษณา ขุมเพชร อยู่บ้านเลขที่ 125 หมู่ 5 ต.นาทุ่ง หนึ่งในสมาชิกนิคมสหกรณ์พระร่วงที่ประสบความสำเร็จในการนำความรู้จากศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง ตามแนวพระราชดำริของนิคมสหกรณ์พระร่วงไปประยุกต์ใช้ในบริเวณรอบๆ บ้านพักอาศัย ซึ่งมีทั้งบ่อเลี้ยงปลาดุก โรงเรือนเพาะเห็ดนางฟ้า สวนพืชผักสมุนไพร มะนาวในวงบ่อ ฯลฯ แม้จะมีจำนวนไม่มากนัก แต่ก็สามารถมีรายได้เสริมจากการขายผลผลิตเดือนละ 1,000-2,000 บาท ที่สำคัญยังช่วยลดรายจ่ายของครอบครัวได้เป็นอย่างดี

 "ปกติที่บ้านก็เพาะชำกล้าไม้ขายอยู่แล้ว ที่หลักๆ ก็มีไม้สักและยูคา หลังเข้าร่วมโครงการพัฒนาอาชีพในนิคมสหกรณ์พระร่วงและได้เข้าไปเรียนรู้ในศูนย์เศรษฐกิจพอเพียง ก็ได้นำความรู้จากตรงนั้นมาทำเองที่บ้าน ก็ได้ผลดีมาก อย่างน้อยเรามีอาหารกินไม่ต้องไปซื้อจากข้างนอกช่วยลดรายจ่ายในส่วนนี้ได้มากทีเดียว บางช่วงที่มีผลผลิตออกเยอะๆ ก็เก็บเอาไปขายเป็นรายได้เสริมอีกด้วย" กฤษณากล่าวอย่างภูมิใจ

 ศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง ตามแนวพระราชดำริของนิคมสหกรณ์พระร่วง อ.สวรรคโลก จ.สุโขทัย นับเป็นแบบอย่างการเรียนรู้ทางด้านอาชีพและเป็นแนวทางให้สมาชิกได้นำไปพัฒนาต่อยอดสร้างเสริมรายได้เพื่อชีวิตความเป็นอยู่ให้มีความมั่นคงและยั่งยืนตลอดไป สำหรับเกษตรกรหรือผู้สนใจทั่วไปต้องการเยี่ยมชมกิจกรรมต่างๆ ภายในศูนย์ ติดต่อ ผอ.นิคมพระร่วง 08-5701-5345 ได้ในวันและเวลาราชการ

สุรัตน์ อัตตะ

ข่าวด่วน