เลขาธิการคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (กอศ.) พรหมสวัสดิ์ ทิพย์คงคา กล่าวถึงความเป็นมาของ โครงการอาชีวศึกษาสุขภาพดีมีคุณภาพชีวิต หรือ R จิตใส กายแกร่ง

สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา หรือ สอศ. จับมือกับ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) จัดทำ โครงการอาชีวศึกษาสุขภาพดีมีคุณภาพชีวิต หรือ R จิตใส กายแกร่ง ขึ้นเพื่อมุ่งหวังให้คนไทยมีสุขภาวะดีทั้งร่างกาย จิตใจ สังคม และปัญญา โดยให้สถานศึกษาในสังกัดเร่งพัฒนาคุณภาพชีวิตของนักเรียน นักศึกษา และบุคลากรในสังกัด โดยการวิเคราะห์สภาพปัญหาสุขภาวะ กำหนดแผนงานกิจกรรม ตลอดจนดำเนินการเสริมสร้างสุขภาวะจนนำไปสู่การมีระบบที่ดีในการแก้ปัญหาคุณภาพชีวิต ตั้งแต่วันที่ 1 มีนาคม 2552 ถึงวันที่ 31 พฤษภาคม 2553 โดยมีสถานศึกษาอาชีวศึกษาเข้าร่วมโครงการ 50 แห่ง จาก 404 แห่งทั่วประเทศ

เพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตนักเรียนนักศึกษาอาชีวศึกษา ที่ส่วนใหญ่มาจากครอบครัวที่มีฐานะปานกลาง ชีวิตอยู่ในช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อ เปลี่ยนแปลงทั้งร่างกายและจิตใจ ตกเป็นข่าวบนหน้าหนึ่งหนังสือพิมพ์บ่อยครั้ง แถมยังเป็นกลุ่มที่มีสถิติการบาดเจ็บและเสียชีวิตจากอุบัติเหตุการขับขี่รถจักรยานยนต์ เพราะส่วนใหญ่ใช้มอเตอร์ไซค์เป็นยานพาหนะคู่ชีพ ขณะที่ครูและบุคลากรของอาชีวศึกษาขาดแคลน ปัจจัยดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่าผู้เรียนอาชีวศึกษาและบุคลากรด้านอาชีวศึกษามีความเสี่ยงต่อการขาดสุขภาวะ หรือขาดการมีคุณภาพชีวิตที่ดี

 "ดังนั้นสถานศึกษาทุกแห่งที่เข้าร่วมโครงการมีอิสระในการกำหนดแผนงาน เป้าหมาย และกิจกรรมโครงการ แต่ทั้งหมดจะต้องเป็นการปลุกกระแสให้สถานศึกษาในสังกัด สอศ. พัฒนาคุณภาพชีวิตของนักเรียน นักศึกษา และบุคลากรในสังกัด โดยให้นักเรียน นักศึกษามาเรียนอย่างมีความสุข และบุคลากรในสถานศึกษาทำงานอย่างมีความสุข ทั้งด้านกาย จิตใจ สังคม สติปัญหา และสิ่งแวดล้อม เน้นการสร้าง เสริม และป้องกัน โดยผ่านการมีส่วนร่วมของนักเรียน นักศึกษา และบุคลากร เพื่อให้เกิดการแก้ปัญหาได้ตรงจุดและเป็นระบบ" เลขาธิการกอศ.กล่าว

 วิทยาลัยอาชีวศึกษาภูเก็ตคือหนึ่งในแนวร่วมของโครงการ R จิตใจ กายแกร่ง ซึ่ง สุนทร พลรงค์  ผู้อำนวยการ เล่าให้ฟังว่า วิทยาลัยได้มอบให้ครูและนักเรียน นักศึกษาช่วยกันคิดกิจกรรม โดยได้กิจกรรมมา 6 กิจกรรม ที่จะดูแลครู นักเรียน นักศึกษา เจ้าหน้าที่ และบุคลากร โดยเน้นใน 3 เรื่องคือ การดูแลสุขภาพกาย สุขภาพจิต และสิ่งแวดล้อมภายในวิทยาลัย ซึ่งดำเนินโครงการมาระยะหนึ่งพบว่าเด็กมีการพัฒนาที่ดีขึ้น อาทิ รู้จักสัมมาคารวะ พูดจาสุภาพ ลดการสูบบุหรี่ลง ปัญหาการทะเลาะวิวาทและก่อเหตุรุนแรงลดลง

 เพื่อไม่ให้เป็นการสูญเปล่า เลขาธิการ กอศ. อธิบายว่า คณะกรรมการนิเทศจะติดตามและประเมินผลโครงการ โดยมีตัวชี้วัดความสำเร็จ ทั้งในเชิงระบบและเชิงผลลัพธ์ อาทิ สถานศึกษาสามารถวิเคราะห์สภาพปัญหาเกี่ยวกับคุณภาพชีวิตของนักเรียน นักศึกษาและบุคลากร รวมทั้งหาแนวทางและวิธีการที่จะให้นักเรียน นักศึกษา และบุคลากรเรียนและทำงานอย่างมีความสุข มีคุณภาพชีวิต คณะผู้บริหารสถานศึกษาให้การส่งเสริมนักเรียน นักศึกษา ผู้บริหาร ครูและบุคลากรในสถานศึกษาไม่น้อยกว่า 80% ตระหนักถึงความสำคัญในการเสริมสร้างคุณภาพชีวิต มีการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมตามแผนที่สถานศึกษากำหนด และมีสิ่งแวดล้อมภายในสถานศึกษาที่ดี

 เชื่อว่าหากโครงการ “R จิตใส กายแกร่ง” เป็นไปตามเป้าหมายที่วางไว้ สอศ.จะปั้นคนพันธุ์ R ให้มีคุณลักษณะพึงประสงค์ที่สังคมต้องการได้โดยที่ไม่เหลือบ่ากว่าแรงเป็นที่แน่แท้