ความชื่นชอบในบทความนี้ถูกให้เหตุผลว่า “โดน” โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสาระที่ว่า พิธีกรรมการแถลงข่าวในวงการตำรวจนั้นไม่แตกต่างจากการแสดงละคร...พระเอกที่ประชาชนและนายระดับสูงรับชมอยู่นั้นก็ไม่ใช่พระเอกตัวจริง เพราะไม่ใช่ผู้ที่ไปตามจับผู้ร้ายมา เพียงแต่ทำหน้าที่สวมบทใส่หน้ากากพระเอก โดยเอางานที่ลูกน้องทำมารีบเสนอหน้าจอทีวี เพื่อบอกให้คนรู้ทั่วกันถึงผลงาน?

 “ธรรมชาติของงานตำรวจมันก็อย่างนี้แหละ คนทำงานแถลงข่าวไม่ได้ ขืนแถลงเปิดตัวมากๆ ก็เป็นเป้าให้โจรมันรู้สิ”

 ธรรมชาติของงานเอื้อต่อการก่อเกิดระบบอุปถัมภ์ภายในองค์กร และบ่อยครั้งที่ คนทำไม่ได้ดี แต่คนได้ดีไม่ได้ทำ
 
 “อาจารย์ช่วยหน่อย ถ้านายขึ้น เราจะได้ทำงานสนุกๆ ซะที” นายตำรวจโทรศัพท์มาหาดิฉัน เพื่อขอข้อมูลและภาพการทำงานของนายตำรวจมือปราบ ภายหลังจากพวกเขาหมดความสามารถในการค้นหาข้อมูลและภาพถ่ายได้ ถึงแม้ว่าผลการปฏิบัติงานของนายจะเป็นที่รู้กันโดยทั่วทุกวงการว่า “มีฝีมือและฝากผลงานสำคัญๆ ในการปราบปรามอาชญากรรมไว้มากมาย” หากแต่ระบบการจัดเก็บข้อมูลขององค์กรขาดประสิทธิภาพ

 โดยธรรมชาตินั้น นายตำรวจมือปราบ (ตัวจริง) มักไม่ปรารถนาที่จะเผยโฉมประกาศตัวตนผ่านหน้าจอ หรือสื่อมวลชน จึงไม่มีชื่อเสียงโด่งดังและไม่เป็นที่รู้จักของประชาชน เทียบเท่ากับภาพของนายตำรวจใหญ่ที่นิยมปรากฏโฉมต่อสื่อมวลชน สร้างภาพลวงตา

 ประชาชนผู้บริโภคข้อมูลข่าวสารผ่านสื่อ เมื่อด่วนสรุปตีความ อาจเข้าใจว่า พระเอกจอแก้วคือ ฮีโร่

 คนไม่ได้ทำงานกลับกลายเป็นขวัญใจของประชาชน เป็นผู้พิทักษ์สันติราษฎร์ในฝัน จึงไม่ใช่เรื่องแปลกที่คนใน (วงการตำรวจ) มีทัศนะไม่สอดคล้องตรงกันกับประชามติของคนนอก (วงการ) เพราะทุกคนล้วนทราบดีว่า การสร้างภาพ (ลวงตา) เป็นวัฒนธรรมหนึ่งของวงการตำรวจ

 “ภาพนี้เท่านั้น ที่ชี้เป็นชี้ตาย” น้ำเสียงเนิบช้า ทว่าชัดถ้อย ชัดคำ สร้างความกดดันและกระตุ้นให้ดิฉันเพิ่มความพยายามในการค้นหาภาพและข้อมูลเก่าที่ได้เก็บไว้

 ดิฉันใช้ความพยายามในการค้นหาด้วยเจตนาที่อยากจะเห็นคนในวงการตำรวจทำดีแล้วได้ดีสักครั้ง เพื่อที่จะเก็บเกี่ยวไว้เป็นประสบการณ์ที่ดี เป็นกำลังใจให้แก่คนทำงานรุ่นต่อไป

 นายตำรวจใหญ่ให้ข้อมูลต่อว่า “ต้องนำเสนอผลงานเป็นภาพ เพราะผู้ประเมินไม่มีเวลาอ่านเอกสารจำนวนมาก”

 คำบอกเล่าดังกล่าวทำให้ดิฉันเข้าใจถึงเหตุผลที่มาของการสร้างภาพลวงตาในโลกของตำรวจ การนำเอาผลงานของผู้อื่นมานำเสนอเป็นผลงานของกลุ่มตน หรือแม้กระทั่งในบางครั้งไม่ได้มีความเกี่ยวข้องใดๆ เลย ก็ขอมีส่วนยืนร่วมในการแถลงข่าว

 การประเมินผลงานที่ขาดความละเอียด รอบคอบ ขาดการไตร่ตรองเป็นช่องทางหนึ่งที่ทำให้เหล่าบรรดานายตำรวจที่ชอบสร้างภาพ ผสมผสานกับความขยันขันแข็งในการวิ่งเต้นกลับได้ดิบได้ดี ในขณะที่ กลุ่มคนที่ขยันขันแข็ง มุ่งมั่น และจริงจังในการทำงานกลับถูกเก็บเข้ากรุ หมดโอกาสแสดงฝีมือในการปราบปราม วลีที่ทุกคนคุ้นชินคือ “เราก็รู้สึกสะเทือนใจ แต่เมื่อรู้สึกแล้วก็ต้องข่มใจ”

 ผศ.ดร.ปนัดดา ชำนาญสุข