คมชัดลึก เจาะข่าวทั่วไทย Komchadluek.comคมชัดลึก เจาะข่าวทั่วไทย Komchadluek.comคมชัดลึก เจาะข่าวทั่วไทย Komchadluek.com

ค้นหาข่าวย้อนหลัง


ท่องไปในแดนธรรม : อุโบสถเงิน...ศาสนสถานแห่งแรกของโลก

วัดศรีสุพรรณ ตั้งอยู่ที่ถนนวัวลาย ต.หายยา อ.เมือง จ.เชียงใหม่ สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. ๒๐๔๓ ตรงกับสมัยของพระเจ้าเมืองแก้ว กษัตริย์ราชวงศ์มังราย โดยได้ประกอบพิธีผูกพัทธสีมาอุโบสถ เมื่อ พ.ศ. ๒๐๕๒ ใช้เป็นที่ทำสังฆกรรมของคณะสงฆ์ เป็นที่ประดิษฐานพระพุทธปาฏิหาริย์ (พระเจ้า ๕๐๐ ปี) ของวัดศรีสุพรรณ มาโดยตลอด ต่อมาอุโบสถหลังนี้ได้ชำรุดทรุดโทรม จนไม่เหลือเค้าโครงเดิม

ตามหลักศิลาจารึกของวัดศรีสุพรรณ กล่าวไว้ว่า พ.ศ. ๒๐๔๓ พระเจ้าพิลกปนัดดาธิราชเจ้า หรือพระแก้วเมือง กษัตริย์เมืองเชียงใหม่ และพระนางสิริยสวดี พระราชมารดาโปรดให้มหาอำมาตย์ชื่อเจ้าหมื่นหลวงจ่าคำ นำพระพุทธรูปทองสัมฤทธิ์ องค์หนึ่งมาประดิษฐานและสร้างวัดศรีสุพรรณ ขึ้นเมื่อ พ.ศ. ๒๐๕๒

มีเรื่องเล่าสืบต่อมาว่าในสมัยสงครามโลกครั้งที่ ๒ ทหารญี่ปุ่นยึดวัดศรีสุพรรณ เป็นที่ตั้งฐานทัพ ใช้หอไตรของวัดเป็นกองบัญชาการ รบกับกองทัพพันธมิตร จนพระเณรต้องหนีไปอยู่ที่อื่น และได้มีการจับเชลยศึกจำนวนมากมาทรมานภายในวัด

ฝ่ายพันธมิตรได้ส่งกำลังทางอากาศเข้าโจมตีฐานที่มั่นกองทัพญี่ปุ่นที่วัดศรีสุพรรณ ศาสนสถานได้รับความเสียหายย่อยยับ

แต่เป็นเรื่องแปลกที่พระพุทธปาฏิหาริย์ มีรอยแฉลบของกระสุนที่ไหล่ขวาและเข่าซ้ายเท่านั้น

นอกจากนี้แล้ว ภายในวัดยังปรากฏหลักศิลาจารึก ประวัติความเป็นมาของวัด ซึ่งจารึกด้วยอักษรฝักขาม บนหินทรายแดง

สิ่งที่เป็นสถาปัตยกรรมและศิลปะล้านนายังพบเห็นได้จากเสนาสนะต่างๆ อาทิ หอไตร เป็นสถาปัตยกรรมล้านนาโบราณ เป็นที่เก็บรวบรวมคัมภีร์ ใบลาน และใช้ประโยชน์อื่นๆ ของวัด

วิหาร เป็นสถาปัตยกรรมล้านนาโบราณ สร้างสมัยที่เรียกกันว่า "ยุคเก็บผักใส่ส้า เก็บข้าใส่เมือง" โดยพระเจ้ากาวิโรรส สร้างประมาณ พ.ศ. ๒๓๔๒ พระสมุห์สุพล สุทธสีดล อดีตเจ้าอาวาสได้ปฏิสังขรณ์ผสมผสานศิลปะร่วมสมัย จิตรกรรมฝาผนัง มีพระธาตุ ๑๒ ราศี พุทธจักรวาล ใช้สีโทนสีทอง ประดับผนังด้วยหัตถกรรมเครื่องเงิน

พระครูพิทักษ์สุทธิคุณ เจ้าอาวาสวัดศรีสุพรรณ บอกว่า อุโบสถได้ชำรุดทรุดโทรมตามกาลเวลา ไม่เอื้อต่อการประกอบศาสนกิจ ของพระสงฆ์ กอปรกับกลุ่มศิลป์ล้านนาวัดศรีสุพรรณ ชมรมส่งเสริมสล่าล้านนา มีความปรารถนาอย่างแรงกล้า ที่ต้องการจะสืบสาน ส่งเสริมภูมิปัญญาหัตถกรรมเครื่องเงิน ถนนวัวลาย ดังนั้นเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๗ จึงมีแนวคิดสร้าง อุโบสถเงินหลังแรกของโลก ให้เป็นสถาปัตยกรรมสำคัญทางพระพุทธศาสนา

โดยอุโบสถเงินหลังนี้จะเป็นแหล่งรวบรวมลวดลายศิลปะล้านนาและลวดลายประจำท้องถิ่น นอกจากนี้ยังจะได้เป็นการส่งเสริม การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในชุมชน

อุโบสถเงินหลังนี้ก่อสร้างในแบบสถาปัตยกรรมล้านนา ขนาดกว้าง ๕ เมตร ยาว ๑๗.๕๐ เมตร ก่ออิฐถือปูนเสริมเหล็กทุกส่วน ตกแต่งด้วยศิลปกรรม สลักลวดลายบนแผ่นอะลูมิเนียม และแผ่นเงินผสม ๙๒.๕ เปอร์เซ็นต์ เนื่องจากหากใช้เงินแท้อาจถูกขโมย

และที่สำคัญหากโดนความร้อนมากๆ อาจทำให้เปลี่ยนรูปแบบและคดงอได้

ผนังอุโบสถสลักลวดลายภาพสามมิติ เป็นเรื่องราวเกี่ยวกับพุทธศิลป์ ปริศนาธรรมคำสอนในทางพระพุทธศาสนา ประวัติศาสตร์ของวัด และชุมชน ทั้งนี้จะมีการระดมช่างภูมิปัญญาท้องถิ่นทั้งสามชุมชนซึ่งมีความเชี่ยวชาญเป็นผู้สรรค์สร้าง สถาปัตยกรรมร่วมกัน โดยเป็นการก่อสร้างด้วยความศรัทธา ไม่มีค่าแรง

เริ่มก่อสร้างเมื่อเดือนมิถุนายนปี ๒๕๔๘ ที่ผ่านมา คาดว่าจะแล้วเสร็จในปี ๒๕๕๐ เพื่อสนองปณิธานการสร้างศิลป์แก่แผ่นดิน ล้านนาให้ปรากฏแก่สายตาของคนทั่วไป

ส่วนปัจจัยในการก่อสร้างประเมินไว้ที่ ๘ ล้านบาท โดยได้มาจากการรับบริจาคจากผู้มีจิตศรัทธา ซึ่งในการรับบริจาค นอกจากเงินสดแล้วยังรับบริจาคเป็นเครื่องเงินทุกชนิดอีกด้วย เพื่อนำมาหลอมเป็นรูปแบบต่างๆ ตลอดจนการตกแต่งอุโบสถ ให้สวยงามที่สุด ล่าสุดมีผู้บริจาคเงินทุนการก่อสร้างแล้ว ๒ ล้านบาท

"การก่อสร้างอุโบสถครั้งนี้ นอกจากจะเป็นการต่ออายุพระพุทธศาสนาแล้วยังเป็นการรักษาภูมิปัญญาท้องถิ่น ด้านการทำเครื่องเงิน ไว้เป็นมรดกสืบทอดไปสู่อนุชนรุ่นหลังให้ยั่งยืนต่อไปอีกด้วย ทางวัดจึงได้จัดทำโครงการสร้างอุโบสถเงินนี้ขึ้นโดยมีปณิธาน ว่าจะร่วมสร้างสรรค์ส่งเสริม สนับสนุนภูมิปัญญาท้องถิ่น และสร้างศิลป์เป็นอนุสรณ์แก่แผ่นดินถิ่นล้านนา และถวายไว้ในบวร พระพุทธศานาสืบต่อไป" เจ้าอาวาสวัดศรีสุพรรณ กล่าว

สำหรับชุมชนย่านถนนวัวลาย อ.เมือง จ.เชียงใหม่ เป็นชุมชนเก่าแก่ที่ได้รับการสืบทอดภูมิปัญญาหัตถกรรมเครื่องเงินต่อกัน มาหลายชั่วอายุคน นับแต่สมัยพระเจ้ากาวิละ เจ้าหลวงเชียงใหม่องค์แรก (พ.ศ. ๒๓๒๕-๒๓๕๘)

ปัจจุบันยังคงเหลือร่องรอยความเจริญรุ่งเรืองด้านศิลปกรรมและสถาปัตยกรรมล้านนาโบราณอย่างสมบูรณ์แบบ ภายในวัดหมื่นสาร วัดนันทาราม และวัดศรีสุพรรณ

เรื่อง เอกพงศ์ ประดิษฐ์พงษ์



 


nationgroup สงวนลิขสิทธิ์ ตาม พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537
บริษัท เนชั่นมัลติมีเดีย กรุ๊ป จำกัด (มหาชน) พ.ศ. 2543